(untitled) (Xalqaro ilmiy pediatriya jurnali, 2025)
Dolzarbligi. Oqsil-energiya yetishmovchiligi (OEY) – bu organizmda oqsil va energiya balansining buzilishi bo‘lib, u organizm funksiyalariga salbiy ta’sir ko‘rsatadi va bolalarda o‘limga olib keluvchi og‘ir oqibatlarga sabab bo‘lishi mumkin. OEY bilan og‘rigan bolalarni aniqlash va xavf guruhidagi go’daklarni o‘z vaqtida samarali davolash va qo‘llab-quvvatlash choralarini ko‘rish muhim vazifalardan biridir. Tadqiqot maqsadi. Oqsil-energiya yetishmovchiligi bilan og‘rigan go’daklarda asosiy antropometrik ko‘rsatkichlarni kliniko-anamnestik ma’lumotlar va patologiya darajasi bilan bog‘liq holda o‘rganish. Material va usullar. Tadqiqot Andijon shahridagi Ko‘p tarmoqli viloyat bolalar klinikasida olib borildi. Unda oqsil-energiya yetishmovchiligi tashxisi qo‘yilgan 135 nafar bolaning antropometrik ko‘rsatkichlari patologiya darajasiga qarab tahlil qilindi. Tadqiqot natijalari. Tadqiqotda turli darajadagi OEY bilan og‘rigan bolalarning antropometrik ko‘rsatkichlari tahlil qilindi. 135 nafar bemor ma’lumotlari asosida o‘tkazilgan tahlil shuni ko‘rsatdiki, qiz bolalar ulushi ko‘proq bo‘lib, asosan 7–12 oylik chaqaloqlarda uchradi. Tadqiqotda prеnatal va postnatal shakllar ajratilgan bo‘lib, ular klinik belgilariga ko‘ra farqlanadi. Prenatal shakllar ko‘pincha bachadondagi rivojlanishning orqada qolishi bilan bog‘liq bo‘lib, tana vazni, bo‘yi va ko‘krak qafasi aylanasida sezilarli farqlar kuzatiladi. Xulosa. Tadqiqot natijalari shuni tasdiqlaydiki, antropometrik usullar OEYni tashxislash va davolashda muhim klinik ahamiyatga ega. OEYni o‘z vaqtida aniqlash va kompleks davolash choralari bolalarning sog‘lig‘ini yaxshilash, uzoq muddatli salbiy oqibatlarni kamaytirishda muhim rol o‘ynaydi. Antropometrik ko‘rsatkichlarni o‘rganish OEY tashxisi va davolash sifatini sezilarli darajada yaxshilaydi.