BOLALAR OCHIQ YURAK JARROHLIGI ANESTEZIOLOGIK TA’MINOTIDA KARDIOPROTEKTSIYA: SEVOFLURANNING KLINIK IMKONIYATLARI

TO'LIQ MATN:

Abstrakt

Eksperimental tadqiqotlar shuni ko‘rsatdiki, uchuvchan anestetiklar farmakologik sharoitni keltirib chiqarishi va miokardning shikastlanish darajasini pasaytirishi mumkin, ammo pediatriya amaliyotida klinik ma’lumotlar cheklangan va ziddiyatli bo‘lib qolmoqda. Maqsad. Sun’iy qon aylanishi yordamida ochiq yurakda operatsiya qilingan bolalarda sevofluran va propofol bilan total vena ichi anesteziyasining kardioprotektiv ta’sirini taqqoslash. Usullar. Prospektiv bir markazli tadqiqotga 6 oylikdan 5 yoshgacha bo‘lgan tug‘ma yurak nuqsonlari bor 106 nafar bola kiritilgan bo‘lib, ularga kardioplegik yurak to‘xtashi bilan ochiq yurakda jarrohlik amaliyoti o‘tkazilgan. Bemorlar anesteziya turiga ko‘ra ikki guruhga bo‘lingan: sevofluran (n=53) va propofol (n=53). Operatsiyadan keyingi davrda kardiospetsifik T troponinning maksimal darajasi birlamchi yakuniy nuqta bo‘ldi. Ikkilamchi yakuniy nuqtalarga aritmiyalar chastotasi, gemodinamik barqarorlik ko‘rsatkichlari, exokardiografiya ma’lumotlari, inotrop qo‘llab-quvvatlashga bo‘lgan ehtiyoj, o‘pkaning sun’iy ventilyatsiyasi va intensiv terapiya bo‘limida bo‘lish davomiyligi kiritildi. Natijalar. Barcha kuzatuvlarda operatsiyadan keyin kardiospetsifik troponin T darajasining oshishi qayd etilgan, ammo uning qiymatlari sevofluran guruhida kuzatuvning barcha bosqichlarida sezilarli darajada past bo‘lgan. 3 soatdan so‘ng cTnT miqdori sevofluran guruhida 1,2±0,3 ng/ml va propofol guruhida 1,9±0,4 ng/ml (p<0,05), 8 soatdan so‘ng mos ravishda 1,7±0,4 va 2,6±0,5 ng/ml (p<0,01), 12 soatdan so‘ng 1,5±0,3 va 2,3±0,5 ng/ml (p<0,05), 24 soatdan so‘ng 1,1±0,2 va 1,8±0,3 ng/ml (p<0,05) ni tashkil etdi. Aritmiyalar sevofluran guruhidagi bemorlarning 11,3% da va propofol guruhidagi bemorlarning 26,4% da qayd etilgan (р<0,05). Inotrop qo‘llab-quvvatlashga bo‘lgan ehtiyoj sevofluran qo‘llanilganda pastroq bo‘ldi (15,1% qarshi 32,1%, p<0,05). O‘pkaning sun’iy ventilyatsiyasi vaqti (9,2±3,1 qarshi 13,6±4,4 soat, р<0,01) va OITda bo‘lish davomiyligi (36±10 qarshi 52±14 soat, р<0,05) sevofluran guruhida sezilarli darajada kam bo‘lgan. Exokardiografik ko‘rsatkichlar sevofluran qabul qilgan bemorlarda miokardning sistolik va diastolik funksiyasining tezroq tiklanishini ko‘rsatdi. Xulosa. Bolalarda ochiq yurak operatsiyalarida sevofluranni qo‘llash propofolga nisbatan yaqqol kardioproteksiya bilan bog‘liq bo‘lib, bu miokardning kamroq shikastlanishi, barqaror gemodinamika va operatsiyadan keyingi erta davrda yurakning tezroq funksional tiklanishi bilan namoyon bo‘ladi.

Mualliflar haqida

Adabiyotlar ro'yxati

Ivanov V.A., Trekova N.A., Yevseev Ye.P., Nikityuk T.G., Ivanova L.N., Fedulova S.V., Aydamirov Ya.A., Soloveva S.E., Sidorenko Ya.V. Xirurgicheskie i anesteziologicheskie aspekti radikalnoy korreksii kriticheskogo aortalnogo stenoza. Kardiologiya i serdechno-sosudistaya xirurgiya. 2019;12(4):266-272. Ivanov V.A., Trekova N.A., Yevseyev Ye.P., Nikityuk T.G., Ivanova L.N., Fedulova S.V., Aydamirov Ya.A., Soloveva S.Ye., Sidorenko Ya.V. Xirurgicheskiye i anesteziologicheskiye aspekti radikalnoy korreksii kriticheskogo aortalnogo stenoza. Kardiologiya i serdechno-sosudistaya xirurgiya. 2019;12(4):266-272. https://doi.org/10.17116/kardio201912041266.

Kozlov I.A., Klipa T.V., and Antonov I.O. «Deksmedetomidin kak kardioprotektor v kardioxirurgii (obzor)» Obщaya reanimatologiya, vol. 13, no. 4, 2017, pp. 46-63. Kozlov I.A., Klipa T.V., and Antonov I.O. «Deksmedetomidin kak kardioprotektor v kardioxirurgii (obzor)» Obщaya reanimatologiya, vol. 13, no. 4, 2017, pp. 46-63.

Ahmed N, Mehmood A, Linardi D, Sadiq S, Tessari M, Meo SA, Rehman R, Hajjar WM, Muhammad N, Iqbal MP, Gilani AU, Faggian G, Rungatscher A. Cardioprotective Effects of Sphingosine-1-Phosphate Receptor Immunomodulator FTY720 in a Clinically Relevant Model of Cardioplegic Arrest and Cardiopulmonary Bypass. Front Pharmacol. 2019 Jul 18;10:802. doi: 10.3389/fphar.2019.00802. PMID: 31379576; PMCID: PMC6656862.

Chennakeshavallu GN, Gadhinglajkar S, Sreedhar R, Babu S, Sankar S, Dash PK. Comparison of effects of sevoflurane versus propofol on left ventricular longitudinal global and regional strain in patients undergoing on-pump coronary artery bypass grafting. Ann Card Anaesth. 2022 Apr-Jun;25(2):188-195. doi: 10.4103/aca.aca_240_20. PMID: 35417966; PMCID: PMC9244250.

Chiari P, Fellahi JL. Myocardial protection in cardiac surgery: a comprehensive review of current therapies and future cardioprotective strategies. Front Med (Lausanne). 2024 Jun 19;11:1424188. doi: 10.3389/fmed.2024.1424188. PMID: 38962735; PMCID: PMC11220133.

Fu T, Jia X, Tang C, Yu D, Zhou H, Wang X, Liu S, Wu K. Anesthetic-mediated cardioprotection: from molecular mechanisms to clinical translation challenges. Front Physiol. 2025 Sep 17;16:1688142. doi: 10.3389/fphys.2025.1688142. PMID: 41041269; PMCID: PMC12484132.

Kuppuswamy B, Davis K, Sahajanandan R, Ponniah M. A randomized controlled trial comparing the myocardial protective effects of isoflurane with propofol in patients undergoing elective coronary artery bypass surgery on cardiopulmonary bypass, assessed by changes in N-terminal brain natriuretic peptide. Ann Card Anaesth. 2018 Jan-Mar;21(1):34-40. doi: 10.4103/aca.ACA_96_17. PMID: 29336389; PMCID: PMC5791484.

Nederlof R, Weber NC, Juffermans NP, de Mol BA, Hollmann MW, Preckel B, Zuurbier CJ. A randomized trial of remote ischemic preconditioning and control treatment for cardioprotection in sevoflurane-anesthetized CABG patients. BMC Anesthesiol. 2017 Mar 29;17(1):51. doi: 10.1186/s12871-017-0330-6. PMID: 28356068; PMCID: PMC5372281.

Sless RT, Allen G, Hayward NE, Fahy G. Characterization of troponin I levels post synchronized direct current cardioversion of atrial arrhythmias in patients with and without cardiomyopathy. J Interv Card Electrophysiol. 2021 Mar;60(2):329-335. doi: 10.1007/s10840-020-00814-x. Epub 2020 Jul 3. PMID: 32621213.

Qanday qilib iqtibos keltirish kerak

Toxirov Ф., Toshboev Ш., & Kodirov М. (2026). BOLALAR OCHIQ YURAK JARROHLIGI ANESTEZIOLOGIK TA’MINOTIDA KARDIOPROTEKTSIYA: SEVOFLURANNING KLINIK IMKONIYATLARI. Xalqaro Ilmiy Pediatriya Jurnali, 5(1), 1192–1199. https://doi.org/10.56121/2181-2926-2026-5-1-1192-1199
Ko'rishlar soni: 0